Obecne warunki na pewno nie są optymalne dla osób rozpoczynających budowę domu. Właśnie dlatego inwestorzy indywidualni od stycznia do kwietnia 2023 r. rozpoczęli o 27,8% mniej domów niż w analogicznym okresie poprzedniego roku. Ten przejściowy spadek liczby rozpoczynanych domów, który przełoży się na liczbę ukończonych budynków, jednak nie zmienia faktu, że poprzednie 10 lat było imponujące pod względem skali inwestycji mieszkaniowych osób prywatnych i deweloperów. Eksperci portalu RynekPierwotny.pl postanowili pokazać, jak wyniki budownictwa mieszkaniowego z ostatnich lat prezentują się na tle danych dotyczących PRL-u.
Liczba mieszkań z lat 2011 - 2022 jak pod koniec PRL
Poniższa tabela przygotowana przez ekspertów RynekPierwotny.pl na podstawie danych GUS wskazuje, że w latach 2011 - 2022 średnioroczna liczba oddawanych do użytku domów i lokali (mieszkań) była praktycznie taka sama jak od 1981 do 1990. Lepszym wynikiem pod względem łącznej liczby ukończonych mieszkań cechuje się „gierkowski” okres od 1971 do 1980. Warto jednak pamiętać, że lokale budowane wówczas masowo przez spółdzielnie były mniejsze od obecnych mieszkań deweloperskich. Ta okoliczność wpływa na porównania łącznego metrażu prezentowane w dalszej części analizy.
Ostatnie 10 lat domami wyprzedziło dekadę Gierka
Poniższe zestawienie w sposób przejrzysty prezentuje między innymi duży wzrost znaczenia budownictwa spółdzielczego w latach 70., a następnie jego systematyczny regres. Widzimy również szybki rozwój budownictwa deweloperskiego po 2000 r. Natomiast budownictwo indywidualne po regresie z lat 90. utrzymywało wysoki i stabilny poziom aktywności w latach 2001 - 2022. Dokładniejsze dane GUS wskazują, że w latach 2011 - 2022 inwestorzy indywidualni oddali do użytku 835 832 nowe domy jednorodzinne (średniorocznie - 69 653). To dużo więcej niż zaprezentowany w poniższej tabeli średnioroczny wynik z lat 1971 - 1980 (61,6 tys.) oraz 1981 - 1990 (55,6 tys.).
Pod względem metrażu budujemy najwięcej w historii
Ciekawie przedstawia się też metrażowe porównanie skali budownictwa z ostatnich 10 lat i okresu PRL-u. Dane ze starych roczników statystycznych GUS wskazują, że w latach 1971 - 1980 łącznie oddano do użytku 143,872 mln mkw. (średniorocznie: 14,3872 mln mkw.). Analogiczny wynik dla okresu od 2013 roku do 2022 roku wynosi 174,817 mln mkw. (średniorocznie: 17,4817 mln mkw.). Ta różnica wynika z faktu, że mieszkania masowo budowane przez spółdzielnie w latach 70. były po prostu małe, pomimo większej niż obecnie przeciętnej liczby osób przypadających na gospodarstwo domowe.
Warto dodać, że pod koniec lat 80., przeciętne mieszkanie z zasobów spółdzielczych liczyło sobie 48 mkw. Poniższa tabela potwierdza, że starsze mieszkania spółdzielcze powstawały praktycznie tylko w latach 60., 70. i 80. W przypadku budownictwa deweloperskiego, dysponujemy odpowiednimi statystykami (nieuwzględniającymi domów) tylko dla lat 2009 - 2022. Dostępne informacje GUS-u wskazują, że przeciętny lokal deweloperski wybudowany w tym czasie ma powierzchnię 55 mkw.
Powyższa różnica średniej powierzchni lokali deweloperskich i spółdzielczych na poziomie ok. 7 mkw. wydaje się znacząca - również biorąc pod uwagę fakt, że przeciętne miejskie gospodarstwo domowe teraz liczy sobie już tylko 2,65 osoby. W 1984 r. było to jeszcze 3,03 osoby, choć faktyczna różnica może być większa ze względu na zmianę metodologii GUS.
