Pomysł regulacji temperatury w oparciu o prognozę pogody pojawił się w latach 80. XX wieku. Pierwszy budynek został wyposażony w nowy system w 1994 roku. Ochrona środowiska i ceny energii nie były jednak wtedy uważane za najważniejsze problemy i niewielu właścicieli budynków było zainteresowanych opłatami za usługi, które zmniejszały zużycie energii. Do 2002 roku w system regulacji temperatury w oparciu o prognozę pogody wyposażonych było mniej niż 100 budynków. Dziś sytuacja się zmieniła i panowanie nad zwiększającymi się kosztami energii, a także obniżenie emisji dwutlenku węgla do atmosfery stały się ważnymi parametrami, na które zwracają uwagę zarówno deweloperzy, jak i mieszkańcy budynków.

Obecnie w Europie istnieje ponad 2 tys. budynków objętych systemem regulacji prognozowej (m.in. w Szwecji, Finlandii, Danii, Estonii i Holandii). W Polsce odbiorniki prognozy pogody i rejestratory klimatu zostały już zainstalowane między innymi w spółdzielniach mieszkaniowych w Otwocku, Ożarowie Mazowieckim i Łomży. Użytkownicy redukują zużycie energii średnio o 10 proc., a korzyści ekonomiczne są proporcjonalne do powierzchni budynku.

System eGain forecasting uwzględnia codziennie aktualizowaną prognozę pogody. Dzięki temu pozwala z wyprzedzeniem przewidzieć, jak skutecznie ogrzać budynek i zmniejszyć zużycie energii. Innowacyjne rozwiązanie powstało w Szwecji, przede wszystkim z myślą o budynkach wielorodzinnych. Serwery eGain komunikują się poprzez sieć GSM z zamontowanym na budynku odbiornikiem prognozy pogody i przynajmniej raz dziennie wysyłają wartości temperatury równoważnej (to wartość, która określa zapotrzebowanie na ciepło dla budynku) na najbliższe pięć dni. Jednocześnie rejestratory klimatu przesyłają do serwerów zebrane w mieszkaniach dane.

– Nie opieramy się jedynie na aktualnych wskazaniach temperatury, ale uwzględniamy także inne istotne parametry pogody oraz własności fizyczne budynku. Dzięki temu możliwe są zmniejszenie zużycia ciepła i poprawa komfortu termicznego w mieszkaniach. Spadek zużycia energii to oczywiście niższe rachunki, ale też mniejsze zanieczyszczenie środowiska – mówi Zbigniew Kidawa, dyrektor zarządzający eGain Polska.

Szczegółowe prognozy pogody (temperatura zewnętrzna, prędkość i kierunek wiatru, nasłonecznienie, opady atmosferyczne) dla systemu eGain opracowuje fińska firma Foreca. Prognozy łącznie z danymi o budynku (usytuowanie, powierzchnia przeszklona, system wentylacji, typ okien) są wykorzystywane jako dane wejściowe systemu, który wylicza temperaturę równoważną. Po zainstalowaniu i uruchomieniu systemu można aktywnie monitorować i optymalizować zużycie energii. Każdy klient uzyskuje dostęp do parametrów związanych z budynkiem poprzez własne konto na stronie internetowej. Przechowywane są tam również statystyki energetyczne dla budynku.

System regulacji prognozowej może być stosowany w niemal wszystkich budynkach wielorodzinnych, w których ciepło jest dostarczane poprzez system wodny, budynek jest włączony do sieci ciepłowniczej, regulator węzła cieplnego jest połączony z czujnikiem temperatury zewnętrznej, okna mają dobry standard oraz oczekiwana jest stabilna temperatura wewnątrz pomieszczeń. System jest bardzo łatwy w instalacji i nie wymaga konserwacji, a jego stosowanie nie wymaga zmian w istniejącej automatyce węzła cieplnego.

Stołeczne Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej dostarcza ciepło do ok. 19 tys. warszawskich budynków. Spółka przygotowała projekt zamiany grupowych węzłów cieplnych na indywidualne. Takie rozwiązanie pozwala mieszkańcom decydować o tym, jak ciepło chcą mieć w mieszkaniach, kiedy powinny włączać się kaloryfery i czy korzystać z automatyki pogodowej. Natomiast mieszkańcy budynków zasilanych przez węzły grupowe nie mają tych możliwości oszczędzania. Dostarczenie ciepła do takich obiektów oznacza też większe straty energii przy przesyle między węzłem a budynkiem.

Wartość projektu szacuje się na około 120 mln zł. Spółka poszukuje wsparcia finansowego w funduszach pomocowych. Projekt uzyskał pozytywną ocenę formalną Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko. Zainteresowany pomysłem jest także Szwajcarsko-Polski Program Współpracy. Projekt pozytywnie przeszedł pierwszą weryfikację, a jak twierdzi SPEC, bez trudu spełni warunki, od których SPPW uzależnił ostateczną decyzję o przyznaniu środków. Dotacje mają pokryć część kosztów zamiany węzłów, a projekt ma być realizowany w latach 2011 – 2013.