Gdy kilka dni temu znów zaskoczyła nas zima, minister spraw wewnętrznych i administracji polecił wojewodom, aby we wszystkich województwach inspektorzy nadzoru budowlanego sprawdzali, czy na dachach budynków nie zalega gruba warstwa śniegu. Oprócz nich nadzór nad realizacją obowiązków związanych z odśnieżaniem, usuwaniem lodu i błota sprawują: wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast.

Grozi mandat i zakaz

Wprawdzie polecenie ministra dotyczy przede wszystkim obiektów wielkopowierzchniowych, ale inspektorzy nadzoru budowlanego będą sprawdzali również stan innych dachów. Za obiekty wielkopowierzchniowe uważa się budynki o powierzchni przekraczającej 2 tys. mkw. oraz o powierzchni dachów wynoszącej ponad 1 tys. mkw. Są to m.in. hipermarkety, hale targowe, sportowe i magazyny.

Właściciele lub zarządcy, którzy nie wywiążą się z obowiązku odśnieżania dachu, mogą zostać ukarani (w Warszawie straż miejska nakłada mandat 100 zł za niesprzątnięty chodnik, a 500 zł za śnieg nieusunięty z dachu, ale interweniuje tylko na doniesienie i najpierw poucza odpowiedzialnego za wykonanie tych prac). W dodatku może zostać wprowadzony natychmiastowy zakaz używania obiektu, co dotyczy szczególnie hipermarketów, hal sportowych lub targowych oraz magazynów wówczas, gdy zalegający na dachu śnieg stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego.

Kto odśnieża chodniki

Za usuwanie śniegu i lodu z chodnika położonego wzdłuż nieruchomości odpowiada właściciel lub zarządca. Takim chodnikiem jest wydzielona część drogi publicznej, która służy do ruchu pieszego i jest położona bezpośrednio przy nieruchomości. Na właścicielu i zarządcy ciąży również obowiązek odśnieżania i usuwania lodu, który zalega w bramie i na podwórzu posesji. Musi też zapewnić usuwanie sopli zwisających z dachu budynku i na zabudowaniach gospodarczych znajdujących się na terenie tego obiektu.

Gdy nieruchomość ma kilku współwłaścicieli, to ten obowiązek obciąża ich solidarnie. Oprócz właścicieli budynku za odśnieżanie odpowiadają również użytkownicy wieczyści, jednostki organizacyjne, zarządcy oraz inni użytkownicy, a także inne podmioty, które nią władają. Chodnik położony wzdłuż należącej do nich nieruchomości muszą odśnieżyć nawet wówczas, gdy stoi na nim kiosk, ponieważ na właścicielu kiosku nie ciąży taki obowiązek.

Nie zawsze właściciel

Właściciel nieruchomości nie musi odśnieżać i usuwać lodu z chodnika, na którym znajduje się płatny postój lub część przeznaczona na odpłatne parkowanie samochodów. Wtedy śnieg i lód z tej powierzchni musi usunąć zarząd drogi, który pobiera opłaty od właścicieli parkujących samochodów. Właściciel nieruchomości nie odpowiada także za odśnieżanie znajdujących się na chodniku przy jego domu przystanków tramwajowych, autobusowych i trolejbusowych. Ten obowiązek spoczywa na przedsiębiorcach użytkujących tereny służące komunikacji publicznej. Natomiast jezdnię przylegającą do chodnika odśnieża zarządzający drogą.


Z obowiązku odśnieżania właściciel zwolniony jest również wówczas, gdy chodnik nie przylega bezpośrednio do nieruchomości, lecz dzieli go od niego pas trawnika. Nie usuwa też sopli i śniegu, który zwisa z balkonów i tarasów przylegających bezpośrednio do mieszkań i lokali użytkowych, bo taki obowiązek ciąży na najemcach tych pomieszczeń. W pewnych przypadkach odpowiedzialność obciąża również wykonawcę robót budowlanych. Musi on usunąć śnieg i lód z terenu budowy.

Obowiązki zarządu drogi

Zarząd drogi usuwa śnieg i lód z chodnika przeznaczonego pod parking, gdy pobiera opłaty z tego tytułu. Musi też pozbyć się śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń uprzątniętych z chodników przez właścicieli nieruchomości przylegających do drogi publicznej. Właściciele bowiem sami nie muszą wywozić odgarniętego śniegu i usuniętego lodu, wystarczy, że zbiorą go i złożą w takim miejscu, gdzie nie będzie powodował zakłóceń w ruchu pieszych i samochodów.

Czas, w jakim prace powinny być wykonane, nie jest uregulowany prawnie. Praktyka sądowa wskazuje, że należy po prostu zachować racjonalne podejście: nie można na przykład domagać się odszkodowania za wypadek, który wydarzył się w czasie zamieci.

Ważne!

Poszkodowany, który uległ wypadkowi na nieodśnieżonym i oblodzonym chodniku albo doznał urazu spowodowanego przez spadający z dachu śnieg i sople, może się domagać odszkodowania za poniesioną szkodę oraz zadośćuczynienia od właściciela nieruchomości, zarządcy drogi lub innego podmiotu, na którym ciąży obowiązek odśnieżania i usuwania lodu. Jeżeli wykonywanie prac zostało powierzone innej osobie lub firmie, to za skutki wypadku odpowiada ten, kto zobowiązał się do sprzątania.

Kto jeszcze powinien sprzątać śnieg i lód w Warszawie

Administracja i zarządcy osiedli

● osiedlowe uliczki oraz chodniki położone wzdłuż nieruchomości położonych na tym osiedlu

Zarząd Transportu Miejskiego

● przystanki komunikacji miejskiej

Zarząd Oczyszczania Miasta w Warszawie

● drogi, którymi kursują autobusy komunikacji miejskiej, przejścia dla pieszych na skrzyżowaniach głównych ulic, dojścia do stacji metra, schody, kładki mostów i chodniki na mostach, chodniki wokół parków i miejsca parkingowe w strefie płatnego parkowania niestrzeżonego wzdłuż dróg krajowych, wojewódzkich i powiatowych

Urzędy dzielnic

● chodniki nieprzylegające do posesji wzdłuż dróg gminnych i miejsca parkingowe w strefie płatnego parkowania niestrzeżonego zlokalizowane wzdłuż dróg gminnych